Developed in conjunction with Ext-Joom.com

UWAGA! Ten serwis używa cookies i podobnych technologii.

Używamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików,to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.

Zrozumiałem

8 PUŁK PIECHOTY LEGIONÓW

Zarys historii pułku

15 maja 1918 r. w Ostrowi Mazowieckiej sformowano zawiązek 2 pułku Polskiej Siły Zbrojnej, zasilony jesienią przez członków Polskiej Organizacji Wojskowej oraz byłych żołnierzy Legionów. W grudniu tegoż roku I batalion przeszedł chrzest bojowy na froncie ukraińskim pod Tarłem i Wołczuchami. Dwa pozostałe bataliony weszły do akcji w styczniu 1919 r., walcząc m.in. pod Kulikowem, Skniłowem i Kozicami. 16 stycznia 1919 r. 2 pp został przemianowany na 8 ppLeg. Podczas polskiej ofensywy na Ukrainie szlak bojowy jednostki wiódł przez Wołczę, Stary Sambor i Schodnicę. W czerwcu 1919 r. pułk powstrzymywał przeciwnatarcie ukraińskie pod Denysowem i Kupczycami oraz bronił Brzeżan. W sierpniu pułk został przerzucony na front północny, gdzie wspólnie z oddziałami łotewskimi walczył przeciwko Armii Czerwonej na Łotwie. Wiosną 1920 r., podczas sowieckiej ofensywy, pułk brał udział w walkach odwrotowych, m.in. pod Dokszycami.  Stoczył zwycięskie walki: 28 maja pod Pohostem, 30 maja pod Żyżniewem, 31 maja pod Cybulkami, 1 czerwca pod Kamionką, 3 czerwca pod Ostrowem.Po ponownym przerzuceniu na front ukraiński wczesnym latem 1920 r. 8 ppLeg. opóźniał postępy kawalerii Armii Konnej Budionnego nad Słuczą i pod Zwiahlem. W sierpniu jednostka wzięła udział w polskim przeciwuderzeniu, bijąc się pod Włodawą. W dniach 21–23 września, podczas bitwy niemeńskiej, stoczył krwawą walkę pod Brzostowicą Wielką. W październiku 1920 r. pułk osłaniał prawe skrzydło sił uczestniczących w akcji gen. Lucjana Żeligowskiego, tocząc walki  pod Gołodaniami i Goraniami.

W latach 1922–1939 pułk stacjonował w Lublinie, na obszarze Dowództwa Okręgu Korpusu nr II. W zamachu majowym 1926 r. pułk wziął udział w walkach w Warszawie po stronie Józefa Piłsudskiego.

We wrześniu 1939 r. 8 ppLeg. walczył w składzie 3 DPLeg. w ramach południowego zgrupowania odwodowej armii „Prusy”. W dniach 4 – 5 września I i II batalion pułku stacjonowały w pobliżu Skarżyska-Kamiennej, III batalion pozostał po wschodniej stronie Wisły. 6 września 8 ppLeg. wszedł do akcji pod Samsonowem. 8 września pułk walczył pod Iłżą i podczas odwrotu uległ rozproszeniu. III batalion w dniach 10-11 września bronił Puław, a następnie wszedł w skład 39 DP rez. 14 września w rejonie Chełma rozpoczęto odtwarzanie struktury I i II batalionu w składzie 3 Brygady Piechoty. Pododdziały te wzięły udział w tzw. drugiej bitwie pod Tomaszowem Lubelskim, walcząc w dniach 22–23 września pod Tarnawatką. 24 września ocalałe pozostałości II batalionu walczyły pod Krasnobrodem.

27 września batalion ten został rozwiązany. III batalion w dniach 21–22 września walczył w składzie 39 DP rez. w bitwie pod Cześnikami, zadając przeciwnikowi duże straty podczas obrony wsi Barchaczów. 27 września, po odebraniu informacji o kapitulacji oraz po zniszczeniu sprzętu w okolicach wsi Szopowo, żołnierze batalionu złożyli broń w Terespolu.

Sztandar

Sztandar pułku ufundowany został przez społeczeństwo Lublina i okolic Budsławia
i przekazany pułkowi 15 maja 1920 r. We wrześniu 1939 r. sztandar został ukryty w okolicach Frampola i zaginął.

Odznaka

Pierwsza odznaka pułku została zatwierdzona rozkazem z 13 grudnia 1921 r. (Dz. Roz. M.S.Wojsk. 1921, nr 49, poz. 872). Rozkazem z 23 sierpnia 1928 r. wprowadzono nową odznakę, nawiązującą formą do poprzedniej (Dz. Roz. M.S.Wojsk. 1928, nr 23, poz. 260).

Święto

Święto pułku obchodzono 15 maja, na pamiątkę dnia powstania jednostki.

Dowódcy pułku

ppłk Ferdynand Zarzycki: 1 V 1918–16 I 1919

kpt. Franciszek Kruk Grzybowski: 17 I– 1 II 1919

ppłk Ferdynand Zarzycki: 2–17 II 1919

kpt. Franciszek Kruk Grzybowski: 17–18 II 1919

mjr Mieczysław Smorawiński: 19 II–4 V 1919

mjr Czesław Jarnuszkiewicz: 5–13 V 1919

płk Franciszek Paulik:14 V–7 VII 1919

mjr Czesław Jarnuszkiewicz: 8–22 VII 1919

płk Franciszek Paulik: 3–9 VIII 1919

mjr Mieczysław Smorawiński: 15–19 VIII 1919

płk Władysław Bończa-Uzdowski: 30 VIII 1919–13 II 1920

mjr Czesław Jarnuszkiewicz: 14 II–16 II 1920

płk Władysław Bończa-Uzdowski: 17 II–15 VIII 1920

kpt. Zygmunt Szafranowski: 16 VIII–2 X 1920

kpt. Leon Winiarski: X 1920–IV 1921

ppłk Bruno Olbrycht: IV 1921–IV 1927

płk Leopold Endel-Ragis: IV 1927–XII 1930

płk Jan Załuski: XII 1930–VII 1938

ppłk Wincenty Wnuk: VII 1938–III 1939

ppłk Antoni Cebulski: 17 III–27 IX 1939

Bibliografia

Księga Chwały Piechoty, Warszawa 1937–1939.

Odziemkowski J., 8 Pułk Piechoty Legionów, Pruszków 1993.

Satora K., Opowieści wrześniowych sztandarów, Warszawa 1990.

Wielecki H., Sieradzki R., Wojsko Polskie 1921–1939. Odznaki pamiątkowe piechoty, Warszawa 1991.

Żelewski H., Dzieje bojowe 8 pułku Piechoty Legionów w walkach obronnych 1939 r., Lublin 1984.

 

WBBH